Po wystawie w reprezentacyjnym holu Wielkopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Poznaniu, od 13 marca 2026 roku wystawa prac jest także do obejrzenia w holu World Trade Center, MTP, 1 piętro, ul. Bukowska 12, Poznań.
Serdecznie zapraszam!
Fotorelacja z wystawy w Wielkopolskim Urzędzie Wojewódzkim w Poznaniu:
Fotorelacja z wystawy w World Trade Center, MTP:
ESTETYKA ODZYSKU. WIZUALNY ZERO WASTE W POZNANIU – kurator: dr Krzysztof Łukomski
Projekt Agnieszki Meller-Kawy rozgrywa się wizualnie w przestrzeni publicznej Poznania, jednak formułowane w nim wnioski i referencje można z powodzeniem odnieść do wielu miejsc w całej Polsce. Autorka wychodzi z założenia, że skutki transformacji ustrojowej ostatnich trzydziestu kilku lat — widoczne w architekturze i estetyce miast — można, przy dobrej woli i wsparciu wiedzy eksperckiej, uporządkować i na nowo zrównoważyć. Oznacza to możliwość wymiany elementów nieadekwatnych, przypadkowych czy wynikających z doraźnych adaptacji. Dotyczy to między innymi zestarzałych renowacji z przełomu lat 90. i 2000., chaosu wizualnego witryn sklepowych i punktów usługowych w parterach XIX-wiecznych kamienic, opatrzonych charakterystycznym „typo-polo” (termin wprowadzony przez Jakuba „Hakobo” Stępnia i wykorzystany później jako tytuł wystawy kuratorowanej przez Rene Wawrzkiewicza w MSN), a także niekonsekwentnego porządku elementów budujących nasze ulice, podwórza i miejskie zakamarki oraz specyficznego sąsiedztwa nieprzystających do siebie widoków i detali.
Kolekcja Agnieszki Meller-Kawy obejmuje wizualizacje wybranych lokalizacji miejskich i podmiejskich, prezentowane w dwóch ujęciach: w obecnym stanie oraz w wersji pokazującej ich potencjalny wygląd przy sprzyjających okolicznościach. To propozycje zmian w sposobie postrzegania przestrzeni, odpowiadające na zróżnicowane potrzeby społeczne, estetyczne i funkcjonalne. Zostały opracowane z poszanowaniem istniejącej tkanki miejskiej i jej kulturowego charakteru, a jednocześnie w sposób umożliwiający realizację relatywnie niewielkim kosztem — w duchu idei zero waste i bez ingerencji na szeroką skalę.
Na projekt składają się: archiwum koncepcji online wraz z opisami lokalizacji, art-book, ekspozycja druków oraz dwa filmy wideo. Jak podkreśla autorka: „To próba spojrzenia na miejską przestrzeń jako na miejsce o wielkim potencjale, którego wystarczy nie ignorować”. Nie chodzi zatem o zaśmiecanie ani o wymuszone przeprojektowywanie, lecz o uważne przyjrzenie się temu, co już istnieje. W myśl zasady: nie marnujmy przestrzeni — zobaczmy ją na nowo. Projekt unika tonu pouczającego; zestawienia w formule PRZED i PO (BEFORE & AFTER) nie stanowią gotowych projektów architektonicznych, lecz narzędzie wizualnego porównania, odwołujące się zarówno do historycznych założeń budynków i miejsc w Poznaniu, jak i do ich współczesnych możliwości reinterpretacji.
Propozycje „naprawy” wybranych przestrzeni nie są wizjami radykalnych zmian ani próbą wprowadzania nowej architektury. To raczej wskazanie rozwiązań możliwych do wdrożenia bez nadmiernych kosztów, rozbudowanych budżetów i napięć społecznych, jakie często towarzyszą głębokim przeobrażeniom tego, co znane i oswojone. Zakładane w projekcie działania rewitalizacyjne mają stanowić punkt wyjścia do dyskusji i współprojektowania — jako propozycje dla wspólnot mieszkaniowych, zarządów zieleni miejskiej czy inicjatyw dzielnicowych, które mogłyby podjąć je w ramach konsultacji społecznych i budżetów celowych, przy współpracy z projektantkami i projektantami.
Idea poprawy jakości codziennego życia poprzez nadanie większej wagi estetyce oraz upowszechnianie wiedzy eksperckiej dotyczącej przestrzeni publicznej staje się tu narzędziem inicjowania dialogu. Może on zbliżać przedstawicieli różnych grup społecznych oraz profesjonalistów zajmujących się kształtowaniem miasta.
„Estetyka odzysku. Wizualny zero waste w Poznaniu” jest zatem zaproszeniem do pogłębionej refleksji nad przestrzenią, w której żyjemy, pracujemy i którą współtworzymy — przestrzenią, która nas codziennie kształtuje.
EN:
Agnieszka Meller-Kawa’s project unfolds visually within the public space of Poznań, yet the conclusions it draws can easily be applied to many cities across Poland. The artist starts from the premise that the effects of the political and economic transformation of the past three decades – clearly visible in urban architecture and aesthetics – can be reorganized and rebalanced. With goodwill and expert knowledge, elements that are outdated, ill-suited, or the result of short-term adaptations can be reconsidered and improved.
This includes, for example, aging renovations from the late 1990s and early 2000s, the visual chaos of storefronts and service points occupying the ground floors of 19th-century tenement buildings, often marked by the distinctive “typo-polo” style (a term coined by Jakub “Hakobo” Stępień and later used as the title of an exhibition curated by Rene Wawrzkiewicz at MSN), as well as the inconsistent arrangement of elements that shape our streets, courtyards, and neighborhood corners. It also addresses the often-jarring juxtaposition of mismatched views and architectural details.
The collection consists of visualizations of selected urban and suburban locations, presented in two versions: as they currently appear and as they could look under more thoughtful and supportive conditions. These works propose shifts in how we perceive public space, responding to diverse social, aesthetic, and functional needs. Importantly, the proposals respect the existing urban fabric and its cultural character, while remaining realistic and relatively low-cost – aligned with a zero-waste philosophy and avoiding large-scale interventions.
The project includes an archive of concepts with location descriptions, an art book, a print exhibition, and two video works. As the artist writes: “It is an attempt to see urban space as a place of great potential – one that simply needs not to be ignored.” The aim is neither to clutter nor to redesign by force, but to look more carefully at what is already there. In other words: don’t waste space – see it anew.
The BEFORE & AFTER format does not present ready-made architectural solutions. Rather, it serves as a visual comparison tool, referencing both the original historical intentions behind specific buildings and sites in Poznań and their contemporary possibilities for reinterpretation. The project avoids a didactic tone; it does not point fingers or claim to offer the single “correct” answer.
The suggested “repairs” of selected spaces are not visions of radical transformation or entirely new architecture. Instead, they point to achievable improvements – changes that do not require excessive funding, large-scale redevelopment, or the social tensions that often accompany dramatic urban change. The revitalization concepts are intended as starting points for discussion and co-design: proposals that housing communities, municipal green authorities, or neighborhood initiatives could potentially develop further through public consultations and targeted budgets, in collaboration with designers.
At its core, the project promotes the idea that improving everyday life can begin with giving greater attention to aesthetics and sharing expert knowledge about public space. In doing so, it opens space for dialogue – bringing together different social groups and professionals involved in shaping the city.
“Recovered Aesthetics. Visual Zero Waste in Poznań” is ultimately an invitation to reflect more deeply on the spaces we inhabit, work in, move through, and create – spaces that, in turn, shape us.